آکولوتوس
نویسنده: مجدالدوله كیوانی

آکولوتوس، آندرآس (1654-1704م)، دانشمند و خاور شناس آلمانی، استاد علوم دینی در برسلاو سیلزی سفلی و مترجم بخشهایی از قرآن مجید به زبان لاتین. وی در برنشتاد سیلزی (در لهستان امروزی) زاده شد و در برسلاو در گذشت. از کودکی به به زبانهای خاورزمین گرایش داشت. گفته میشود که در 6 سالگی میتوانست به عبری سخن بگوید. افزون بر عبری، با زبانهای کلدانی، عربی، فارسی، حبشی، مغربی، ترکی وقطبی نیز آشنا بود. چون کارهایی درباره قرآن کریم انجام داده بود، به عضویت فرهنگستان علوم برلین برگزیده شد (مایر، 1/233). او با سرشناسترین دانسمندان همزمان خود مانند: لانگرو ، اشپنهایم و لایپ نیتس، روابط و مکالمات علمی داشت.
برجستهترین کار این دانشمند سیلزیایی ترجمه سورههایی از قرآن به لاتین است. در جنگهای بولونیاییها (از ناحیه بولونی، شمال ایبالیای مرکزی) با ترکها، آکولوتوی به نسخهای از قرآن، همراه با ترجمه ترکی و فارسی آن، دست یافت و به ترجمه لاتینی آن همت گماشت، لیكن به انجام همه كار توفیق نیافت و تنها گزیدههایی از ترجمه خود را همراهبا متن عربی و ترجمه فارسی و تركی آن زیر عنوان به چهار زبان عربی، فارسی، تركی و لاتین »، در 1701م در برلین به چاپ رساند.

منابع و مأخذ

عقیقی، نجیب، "المستشرقون"، 1/821؛ مایر؛

«دائرةالمعارف بزرگ اسلامی»، زیر نظر کاظم موسوی بجنوردی، نشر مرکز دائرة المعارف بزرگ اسلامی، جلد 1، 1370 ش نیز:

Michaud, J.F.R. Biographie Universelle, Ancienne et Modermne, Austria, 1966, 1/127

 

6